Ablacja

Zabieg wykonywany jedynie w dużych ośrodkach kardiologicznych w pracowni elektrofizjologii. Jest to niefarmakologiczna metoda leczenia zaburzeń rytmu serca. Ablacja wykonywana jest w znieczuleniu miejscowym(pacjent jest przez cały czas zabiegu przytomny). Pacjent do zabiegu ułożony jest na plecach, ma założone wkłucie dożylne(venflon) aby można było podać leki przeciwbólowe w czasie zabiegu. Lekarz nakłuwa tętnice lub żyłę udową(okolicę pachwiny)i zakłada plastikową koszulkę(podobna do venflonu). Przez tą koszulkę pod kontrolą obrazu rentgenowskiego lekarz wprowadza elektrodę. Następnie poszukuje miejsca w sercu odpowiedzialnego za wywoływanie arytmii. Po odnalezieniu tego miejsca końcówka elektrody rozgrzewana jest prądem o częstotliwości radiowej do 60 stopni Celsjusza i niszczy ognisko arytmii. Pacjent podczas badania może odczuwać pieczenie lub ból w klatce piersiowej dlatego przed zabiegiem ma zakładane wkłucie dożylne aby w takich sytuacjach można było podać szybko działający lek przeciwbólowy. Ablacja może trwać nawet kilka godzin. Po zabiegu pacjent musi pozostawać przez kilka godzin w pozycji leżącej aby zagoiło się miejsce po wkłuciu. Ablacja jest bardzo skutecznym zabiegiem w leczeniu arytmii serca. Zdarza się jednak, że zaburzenia rytmu serca nawracają wtedy zabieg należy powtórzyć.

Stymulator serca

Stymulator serca(rozrusznik) wszczepiany jest u pacjentów, u których występują zaburzenia przewodnictwa w sercu(bloki przewodzenia- zatokowo-przedsionkowego lub przedsionkowo-komorowego). Takie bloki objawiają się dłuższymi lub krótszymi przerwami w pracy serca, mogą one prowadzić do zasłabnięć, omdleń a nawet utrat przytomności i zgonów. Wszczepiając stymulator serca zapobiega się wystąpieniu przerw w pracy serca(pauz RR). Stymulator jest niewielkim metalowym urządzeniem(wielkości pudełka zapałek), które za pomocą elektrod założonych do przedsionków i komór odbiera i wysyła sygnały elektryczne do serca. Stymulator analizuje rytm serca i w przypadku wystąpienia przerwy w pracy serca samodzielnie wysyła bodziec elektryczny pobudzający serce. Wszczepiany jest w okolicę podobojczykową(u osób praworęcznych po lewej stronie a u leworęcznych po prawej stronie). Zabieg wszczepienia stymulatora trwa około godziny i przeprowadzany jest w znieczuleniu miejscowym. Po zabiegu wykonuje się programowanie urządzenia jest to czynność bezbolesna polegająca na przyłożeniu głowicy programatora do okolicy szczepionego stymulatora. Programator sprawdza stan elektrody i stan naładowania baterii. Każdy z pacjentów ze wszczepionym stymulatorem serca otrzymuje międzynarodowa książeczką tego urządzenia. W niej zapisywane są rodzaj, parametry i ustawienia stymulatora. Pacjent musi zgłaszać się na kontrolę rozrusznika około 1 lub 2 razy w roku do Poradni Stymulatorów Serca w celu oceny stanu naładowania baterii i oceny ustawień rozrusznika. Stymulator wymieniany jest na nowy po około 8-10 latach z powodu wyczerpania się baterii. Pacjent musi pamiętać o tym że nie wolno mu zbliżać się do urządzeń energetycznych o dużej mocy(transformatory). W życiu codziennym pacjent musi pamiętać także o tym że telefon komórkowy podczas rozmowy powinien trzymać po przeciwnej stronie od miejsca wszczepienia rozrusznika.

PTCA (przezskórna angioplastyka wieńcowa)

Jest to zabieg stosowany w leczeniu choroby wieńcowej a także w leczeniu świeżego zawału serca. Zabieg PTCA zawsze poprzedzany jest koronarografią. Dzięki niej lekarz wykonujący PTCA dokładnie poznaje lokalizację zwężenia . PTCA polega na rozszerzeniu zwężonego naczynia za pomocą cewnika zakończonego balonem. Cewnik wprowadzany jest poprzez nakłucie tętnicy udowej po wcześniejszym znieczuleniu miejsca wkłucia. Gdy cewnik dociera do miejsca zwężenia wtedy pompowany jest balon w celu rozszerzenia zwężonej tętnicy. W tym momencie pacjent może odczuwać ból w klatce piersiowej o charakterze ucisku(podobny do bólu dławicowego). Zabieg zazwyczaj trwa około 30 minut(czasami może trwać nawet dłużej ,w zależności od trudności technicznych w czasie badania). Najczęściej w czasie zabiegu angioplastyki wieńcowej implantowany jest stent(metalowa blaszka w kształcie przypominającym sprężynkę od długopisu). Stent podtrzymuje ścianę naczynia i zapobiega jej zapadaniu oraz ponownemu zwężeniu. Rozróżnia się dwie odmiany stentów- metalowe niepowlekane(BMS) i powlekane(DES).

Po badaniu w miejscu wkłucia na kilka godzin pozostawiony jest plastikowy cewnik tzw. koszulka, a po jej usunięciu zakłada się opatrunek uciskowy. Z takim opatrunkiem pacjent pozostaje przez kolejne 12-24 godziny i musi pamiętać o tym aby nie zginać kończyny z opatrunkiem(może wtedy wystąpić silne krwawienie w miejscu wkłucia!).

Przęsłowanie wieńcowe(CABG, by-pasy)

Miażdżyca tętnic wieńcowych powoduje ich zwężenie lub zamknięcie. Jeśli nie jest możliwe udrożnienie naczyń poprzez wykonanie angioplastyki wieńcowej z jednoczesnym wszczepieniem stentu to przeprowadza się zabieg przęsłowania wieńcowego. Zabieg polega na wszczepienu pomostów żylnych lub tętniczych(pobranych od pacjenta np. najczęściej z żył kończyny dolnej lub tętnicy piersiowej wewnętrznej), które omijają zwężone tętnice wieńcowe i w ten sposób poprawiają ukrwienie mięśnia serca. Zabieg rozpoczyna się od rozcięcia klatki piersiowej, następnie przecina się worek osierdziowy i dochodzi do serca. W dalszej części zabiegu krążenie pacjenta przyłącza się do specjalnej maszyny zastępującej serce i płuca nazywanej krążeniem pozaustrojowym. Serce zatrzymuje się specjalnym płynem i schładza lodem. Na zatrzymanym sercu wszywa się do naczyń wieńcowych pomosty omijające miejsce zwężenia i poprawiające krążenie krwi w sercu. Następnie serce przyłącza się do krążenia i ociepla do temperatury ciała oraz pobudza do czynności elektrycznej i mechanicznej specjalnym płynem i stymulacją elektryczną. W dalszej kolejności zaszywa się worek osierdziowy i mostek specjalnym drutem. Istnieje również odmiana zabiegu w czasie której nie zatrzymuje się serca i nie przyłącza krążenia do maszyny krążenia pozaustrojowego. Zabieg trwa krócej i charakteryzuje się mniejszą inwazyjnością, a pomosty wszczepia się na bijącym sercu. Innym sposobem jest zabieg małoinwazyjny, w czasie którego nie przecina się mostka, a do serca wchodzi się z bocznej powierzchni klatki piersiowej- na poziomie linii pachowej przedniej. W czasie tego drugiego zabiegu większość pracy wykonują specjalne roboty. Zabieg trwa krócej niż jego klasyczna odmiana i charakteryzuje się mniejszą inwazyjnością oraz krótszym okresem rekonwalescencji. Istotnym ograniczeniem tej metody jest fakt iż tylko niektórych części naczyń wieńcowych można wszczepić w ten sposób pomosty.

Jak przygotować się do zabiegu?

-konieczne jest szczepienie przeciwko WZW B(wirusowe zapalenie wątroby typu B)

-7 dni przed zabiegiem odstawia się aspirynę i inne leki o działaniu p/płytkowym

-od 4-5 dni przed zabiegiem należy również odstawić leki przeciw-zakrzepowe(sintrom ,acenokumarol, warfin). Przed zabiegiem konieczne jest uzyskanie wskaźnika INR<1,3.

-przed zabiegiem należy usunąć ogniska zapalne np. chore zęby, ropne migdałki

-należy wykonać posiewy z gardła i nosa.

Po zabiegu

-korzystna jest rehabilitacja w specjalnym ośrodku

-należy zaopatrzyć się w specjalną kamizelkę, która wzmacnia i stabilizuje klatkę piersiową

-konieczne są regularne kontrole kardiologiczne